30 اوت 2023 - بیش از 500 میلیون نفر در سراسر جهان از دیابت رنج می برند. حدود 2.6 میلیارد نفر اضافه وزن دارند. وجه اشتراک هر دو گروه این است که هورمون انسولین تقریباً به خوبی افراد سالم که در محدوده وزنی طبیعی هستند، برای آنها کار نمی کند. محققان مشتاق درک بهتر فرآیندهایی هستند که بر عملکرد انسولین در بدن ما تأثیر می گذارد تا داروها و درمان های جدیدی را توسعه دهند.

در یک مطالعه ی جدید، محققان دپارتمان تغذیه، و ورزش دانشگاه کپنهاگ (NEXS) بررسی کردند که چگونهGDF15 (فاکتور تمایز رشد 15) بر حساسیت به انسولین در جوندگان تأثیر می گذارد.

این گروه از محققان اولین کسانی بودند که کشف کردند GDF15 در واقع حساسیت به انسولین را موش های سوری و موش های صحرایی بهبود می بخشد و وضعیت ماهیچه های آنها را برای تنظیم قند خون و جذب انرژی مناسب تر می کند. نتایج این مطالعه که در مجله Cell Metabolism منتشر شده است، درک کلی ما از  GDF15 را افزایش می دهد.

پروفسور Erik Richter، نویسنده ی ارشد این مقاله، توضیح داد که "افزایش حساسیت به انسولین یک شاخص مهم سلامتی است و برای جلوگیری از دیابت نوع 2، فشار خون بالا و بیماری های قلبی عروقی مهم است. اینکه ما اکنون می توانیم اثر مفید GDF15 را در جوندگان نشان دهیم، دیدگاه های جالبی را ایجاد می کند."

موش های چاق وزن کم کردند، موش های لاغر از بهبود عملکرد انسولین سود بردند

مطالعات قبلی نشان داده است که این هورمون باعث کاهش وزن جوندگان چاق می شود زیرا این هورمون به عنوان یک سرکوب کننده ی اشتها عمل می کند.

در این مطالعه، محققان می‌خواستند ببینند که آیا جوندگان لاغر از دریافت هورمون GDF15 سود می‌برند، حتی اگر وزن کم نکنند. آزمایش‌ها نشان داد که دوز پایینی از GDF15- یک روز در میان، پخش شده در سه نوبت- عملکرد انسولین را بهبود می‌بخشد.

پرفسور Richter، می گوید: از آنجایی که دوزهای بسیار بالایی از GDF15 برای مهار اشتها لازم است، جوندگان لاغر ما با دوزهای پایینی که به آنها دادیم، وزن کم نکردند. با این حال، حساسیت آنها به انسولین بهبود یافت. همانطور که پیش‌بینی می‌کردیم مشخص شد که در درجه اول حساسیت به انسولین در کبد و بافت چربی آنها و نه عضلات، افزایش یافته است.

حساسیت بالا به انسولین یک شاخص سلامتی خوب است زیرا کاهش حساسیت به انسولین - که مقاومت به انسولین نامیده می‌شود - ترشح انسولین را در لوزالمعده تحت فشار قرار می‌دهد و می‌تواند منجر به شروع دیابت نوع 2 شود.

توانایی این هورمون برای عمل به عنوان یک سرکوب کننده ی اشتها نیز در انسان آزمایش شده است، اما نتایج آن کاملاً مثبت نبود، زیرا حالت تهوع یک عارضه جانبی آن بود. با این حال، حالت تهوع با سایر فرمولاسیون های سرکوب کننده ی اشتها نیز دیده می شود. اینکه آیاGDF15 ، همچنین حساسیت به انسولین را در انسان افزایش می‌دهد یا خیر، باید مورد مطالعه قرار گیرد.

بسیاری از اثرات عجیب در بدن

هورمون استرس GDF15 در بین دانشمندان ناشناخته نیست، زیرا در طیف بسیار متنوعی از حالت های فیزیولوژیکی ترشح می شود. به عنوان مثال، غلظت GDF15 در طول فعالیت بدنی، با افزایش سن، و در افرادی که اضافه وزن دارند یا با بیماری های جدی مانند سرطان یا بیماری قلبی مبارزه می کنند، افزایش می یابد. در زنان باردار، سطح این هورمون 100 برابر بالاتر از حد طبیعی است. هرچه آمادگی جسمانی یک فرد بهتر باشد، سطح GDF15 او در هنگام استراحت در جریان خون، کمتر است.

با این توصیفات ما وسوسه می شویم که هورمون GDF15 را به عنوان یک نشانگر زیستی معکوس سلامت عمومی در نظر بگیرم- هر چه GDF15 در حالت استراحت کمتر باشد، بهتر است. اما مانند سایر شرایط فیزیولوژیکی که این هورمون مرموز به نوعی در آنها دخیل است، محققان هنوز دقیقاً نمی دانند که GDF15 چه نقشی دارد.

محققان اظهار داشتند: "این هورمون مهم است زیرا در موقعیت‌های مختلف ترشح می‌شود و ما هنوز به طور کامل نمی دانیم که چرا و چه تاثیراتی دارد. از یک طرف، می‌توانیم ببینیم که این هورمون حساسیت به انسولین را در موش‌ها بهبود می‌بخشد که یک اثر فیزیولوژیکی مثبت است. اما در عین حال، این هورمونی است که تحت انواع مختلفی از استرس ها افزایش می‌یابد. اینکه دقیقاً چگونه اینها به هم مرتبط هستند، چیزی است که ما باید به طور کامل‌تر آن را بررسی کنیم."

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2023-08-gdf15-hormone-insulin.html